لسان الملك سپهر
1294
ناسخ التواريخ ( زندگانى پيامبر ) ( فارسي )
اللّه مگر اين مردم ندانستهاند كه پيغمبران هرگز قمار نباختهاند . پس مقدارى زعفران طلبيد و آن صورت را به زعفران اندوده ساخت ، و به روايتى دلو آبى طلبيده بشست و فرمود : قاتل اللّه قوما يصوّرون ما لا يخلقون . و از آن پس زمانى ببود ، آنگاه نماز بگزاشت . گويند : ابن عمر از بلال پرسش كرد كه پيغمبر چگونه در خانهء مكه نماز بگزاشت ؟ گفت : دو ستون را از دست راست و يكى را از دست چپ و سه ستون را به قفا انداخته نماز گزاشت ، چه آن روز خانه را شش ستون بود . اما ابن عمر پرسش نكرد كه چند ركعت نماز گزاشت . به روايت ديگر دو ركعت نماز گزاشته . بدين روايت بعضى از علما نماز نافله گذاشتن را در اندرون خانه روا داشتهاند و در فريضه خلاف كردهاند لكن بيشتر جايز دانند ، اما در « صحيح » مسلم به روايت عباس از اسامه حديث كنند كه : رسول خداى در اندرون خانه به همه سوى دعا كرد و نماز بگزاشت و چون بيرون شد در برابر خانه دو ركعت نماز بگزاشت و فرمود : هذا القبلة . و علماى حديث چون ابن عمر مثبت است و اسامه نافى . چنان كه در اصول مقرر است مثبت را بر نافى مقدم گذارند و تواند بود كه نماز پيغمبر در غيبت اسامه بود . مع القصه در خانه را بگشادند و رسول خداى بيامد و بر عتبهء خانه بايستاد و عضادتين باب را به هر دو دست بگرفت و كليد را نيز در دست مبارك داشت ، پس عثمان بن طلحه را طلب فرموده او را سپرد و گفت : امروز روز برّ و وفاست و به روايتى فرمود : خذها يا بن طلحة خالدة طالدة لا ينزعها منكم الّا ظالم . [ يعنى ] : بگير اى عثمان اين مفتاح را و اين دولت را ابدا خاص خويش بدان و هيچ كس جز ظالم و جابر تو را از اين منصب دفع ندهد ، و اين آيت مبارك بدين آمد : إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَماناتِ إِلى أَهْلِها وَ إِذا حَكَمْتُمْ بَيْنَ النَّاسِ أَنْ تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ إِنَّ اللَّهَ نِعِمَّا يَعِظُكُمْ بِهِ إِنَّ اللَّهَ كانَ سَمِيعاً بَصِيراً . « 1 » خلاصهء معنى آن است كه : به فرمان خداى امانات را به خداوندان امانت بازبدهيد و در ميان مردم به عدالت حكم برانيد و اين پند ستوده را كه اداى امانت و اجراى عدالت است استوار بداريد . بالجمله عثمان خويشتن ملازمت ركاب گرفت و كليد را با برادرش شيبه گذاشت
--> ( 1 ) . سورهء نساء ، آيه 58 .